Yogablokken voor Mensen met een Chemokuur: Zachte Praktijk

Wat is het?

Een yogablok is een steunblok, meestal gemaakt van schuim, kurk of hout. Voor mensen die een chemokuur ondergaan, is het een cruciaal hulpmiddel. Het lichaam ervaart tijdens deze behandeling vaak extreme vermoeidheid, spierzwakte en een beperktere bewegingsvrijheid.

Een standaard yogaoefening kan dan onmogelijk of zelfs gevaarlijk aanvoelen. Het blok fungeert als een verlengstuk van je armen en benen.

Het brengt de vloer dichterbij of biedt een stabiele, zachte ondersteuning. Hierdoor kun je houdingen aanpassen aan wat jouw lichaam op dat moment aankan.

Het doel is niet om diep te stretchen, maar om veilig, comfortabel en met aandacht te bewegen. Specifiek voor deze situatie kies je best voor een blok van hoogwaardig, zacht schuim. Dit materiaal dempt drukpunten optimaal en voelt warm en comfortabel aan.

Het is ook lichtgewicht, wat belangrijk is wanneer je energieniveau laag is.

Zo wordt het een tool voor herstel in plaats van een obstakel.

Hoe werkt het precies?

Je gebruikt het blok om de afstand tussen jou en de grond te overbruggen.

In een vooroverbuiging bijvoorbeeld, plaats je je handen op het blok in plaats van op de vloer. Dit vermindert de druk op je onderrug en hamstrings aanzienlijk. Je kunt de hoogte van het blok aanpassen (het heeft drie standen) voor precies de juiste ondersteuning.

Bij zittende meditatie of ademhalingsoefeningen kan het blok dienen als een verhoging onder je zitvlak. Dit kantelt je bekken iets naar voren, waardoor je rechter en comfortabeler kunt zitten zonder spanning in je onderrug.

Dit is essentieel wanneer lang zitten pijnlijk is. Je kunt het ook achter je rug plaatsen tijdens een liggende ontspanning (Savasana).

Het lichte kantje van het blok ondersteunt je wervelkolom, wat een diepere ontspanning bevordert en helpt bij kortademigheid. Het gaat erom het blok creatief in te zetten om elke houding toegankelijk en rustgevend te maken.

De wetenschap erachter

De wetenschappelijke onderbouwing richt zich op twee pijlers: het bewezen nut van yoga als aanvullende therapie en het principe van aanpassingsvermogen.

Onderzoek toont aan dat zachte, aangepaste yoga de kwaliteit van leven kan verbeteren tijdens kankerbehandeling. Het helpt bij het verminderen van angst, vermoeidheid en misselijkheid. Het yogablok is het instrument dat deze 'aangepaste yoga' mogelijk maakt.

Het past het principe van 'Ahimsa' (niet-schaden) toe in de praktijk. Door de belasting te verminderen, voorkom je overbelasting van spieren en gewrichten die al verzwakt zijn door de behandeling.

Dit ondersteunt het zelfherstellend vermogen van het lichaam. Daarnaast speelt proprioceptie een rol.

Dit is het lichaamsbesef, het gevoel waar je lichaam zich in de ruimte bevindt. Chemotherapie kan dit gevoel verstoren. Een stabiel blok geeft een betrouwbare, tastbare referentie. Dit versterkt het gevoel van stabiliteit en veiligheid, wat direct bijdraagt aan een kalmer zenuwstelsel.

Voordelen en nadelen

De voordelen zijn overtuigend. Het belangrijkste voordeel is veiligheid.

Het minimaliseert het risico op vallen of verrekken. Het biedt comfort door zachte ondersteuning op gevoelige plekken.

Het geeft je controle en autonomie; je past de oefening aan jouw dag aan, niet andersom. Dit versterkt het mentale welzijn. Daarnaast bevordert het consistentie.

Omdat de oefeningen haalbaar zijn, kun je vaker een korte, zachte practice volhouden. Regelmatige, zachte beweging is bewezen heilzaam. Het blok maakt yoga toegankelijk, ondanks fysieke beperkingen. Het ondersteunt ook een betere houding tijdens zittende activiteiten.

Er zijn weinig echte nadelen, maar wel aandachtspunten. Een verkeerd gekozen blok (te hard, te zwaar) werkt niet. Overmoed is een risico; het blok is een hulpmiddel, geen uitnodiging om je te forceren.

Het is ook geen vervanging voor medisch advies. Overleg altijd met je arts of fysiotherapeut voordat je begint.

Voor wie relevant?

Deze aanpak is primair relevant voor mensen die momenteel een chemokuur ondergaan, maar yogablokken bij immunotherapie bieden extra ondersteuning.

De extreme vermoeidheid en fysieke kwetsbaarheid maken dit hulpmiddel bijna onmisbaar. Maar ook in de periode direct na de kuur, wanneer het lichaam aan het herstellen is, blijft de zachte ondersteuning bij chronische pijn waardevol. Daarnaast is het relevant voor mensen met langdurige bijwerkingen, zoals neuropathie (zenuwpijn) of aanhoudende spierzwakte.

Ook voor herstellende patiënten die hun kracht en mobiliteit heel geleidelijk willen opbouwen, biedt het blok een veilige opstap. Het is een tool voor elke fase waarin het lichaam zachtheid vraagt.

Tot slot is het relevant voor yogadocenten en zorgprofessionals die werken met deze doelgroep.

Kennis over het correcte gebruik van een zacht yogablok, ook voor therapeutisch gebruik, is essentieel om een veilige, effectieve en empathische les of begeleiding te kunnen bieden. Het is een klein instrument met een grote impact op de beleving.